Τρίτη, 22 Δεκεμβρίου 2015

Αριστείδης Μπαλτάς στο Tvxs: Η ηθική δοκιμάζεται όταν ασκείς εξουσία


 20 Δεκ. 2015
Ο συνομήλικος του, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε και η απάντηση στην ερώτηση περί μίας υποθετικής συνάντησης μαζί του «Το τέταρτο είναι λίγο… Εάν είχα μία ώρα στη διάθεση μου, θα διέθετα τη μισή για να του πω ότι…», οι μήνες στο Υπουργείο Παιδείας και τα 500 ευρώ (που έγιναν 430 όταν το Υπουργείο χρειάστηκε να στείλει στεφάνι σε κηδεία), ο αυτοσαρκασμός και η προϋπόθεση «ναι, αλλά μην ζητήσετε χρήματα».

Ο υπουργός Πολιτισμού Αριστείδης Μπαλτάς ή, αλλιώς, ο ομότιμος καθηγητής Φιλοσοφίας των Επιστημών του τμήματος Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών του ΕΜΠ, στο δεύτερο μέρος μίας συνέντευξης που δεν πέρασε από το γνωστικό αντικείμενο του, τη Φιλοσοφία της Επιστήμης -τον Βιτγκενστάιν, τον Νίτσε, τον Σπινόζα, τον Ντεριντά- αλλά από αυτό που ο ίδιος παραδέχθηκε για τον ρόλο του υπουργού: «Ο θεσμός έχει τις δουλείες του και τις σεβόμαστε…».

A' μέρος της συνέντευξης:  Το Φεστιβάλ Αθηνών δεν μπορεί να διεξαχθεί ομαλά πια

Και αίφνης, στην κορυφή της ατζέντας του Υπουργείου Πολιτισμού, εκεί όπου βρίσκονται «καρφωμένα» τα χρόνια προβλήματα -από τα δάνεια του Μεγάρου Μουσικής, μέχρι το στοιχειωμένο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στο Φιξ και τη διεκδίκηση των Γλυπτών του Παρθενώνα (που επανήλθε στην επικαιρότητα όταν πριν από μερικές ημέρες ο υπουργός Πολιτισμού εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με την αποτελεσματικότητα της νομικής διεκδίκησης -πολιτική την οποία είχε διερευνήσει (;) η προηγούμενη ηγεσία του ΥΠ.ΠΟ), την πρώτη θέση κατέλαβε το Φεστιβάλ Αθηνών.
Αφορμή στάθηκε δημοσίευμα της «Εφημερίδας των Συντακτών» με την έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους /Διεύθυνση Δημοσιονομικών Ελέγχων, σύμφωνα με την οποία το Ελληνικό Φεστιβάλ Α.Ε. προκάλεσε ζημία στο Ελληνικό Δημόσιο 2,7 εκατ. ευρώ (για την ακρίβεια, 2.735.762,54 ευρώ) από παράνομες διπλές πληρωμές.
Το πόρισμα του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους κατονομάζει τρεις εταιρείες που παρήχαν φως και ήχο για όλες τις παραστάσεις του Φεστιβάλ (στην Πειραιώς 260, στο Ηρώδειο και στην Επίδαυρο) και δανείζονταν από τράπεζες, εκχωρώντας ως ενέχυρο, όπως ο νόμος δίνει το δικαίωμα, τη μελλοντική αμοιβή τους από το Φεστιβάλ. Όμως, όπως αποκαλύφθηκε μετά τον έλεγχο, ενώ αποκλειστικός δικαιούχος της αμοιβής καθίσταντο έτσι οι τράπεζες, το Φεστιβάλ συνέχιζε να καταβάλλει τα χρήματα στις τρεις εταιρείες, με αποτέλεσμα οι τράπεζες να στραφούν κατά της Ελληνικό Φεστιβάλ Α.Ε., η οποία αναγκάστηκε έτσι να καταβάλει δύο φορές το ίδιο ποσό, το οποίο ανήλθε συνολικά σε 2,7 εκατ. ευρώ.
Το πόρισμα αποδίδει την οικονομική ζημία που υπέστη το Δημόσιο στη μη καταγραφή από τις οικονομικές υπηρεσίες του Φεστιβάλ της εκχώρησης προς τις τράπεζες, καθώς και στην έλλειψη, στη συνέχεια, εσωτερικού ελέγχου στην επιχείρηση.
Το Tvxs απευθύνθηκε στον υπουργό Πολιτισμού, Αριστείδη Μπαλτά, ζητώντας απαντήσεις.
Το Φεστιβάλ Αθηνών, η «μαύρη τρύπα» και ο Γιώργος Λούκος
-Όταν ενημερωθήκατε για το δημοσίευμα σχετικά με το πόρισμα του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους και την «μαύρη τρύπα» των 2,7 εκατ ευρώ στο Φεστιβάλ Αθηνών, ποια ήταν η πρώτη αντίδραση σας; Η πιθανότητα  να προχωρήσετε άμεσα σε παύση του Γιώργου Λούκου δεν πέρασε από τη σκέψη σας;
Α.Μ.: Όχι. Διότι ο κ. Λούκος έχει μία ιστορία σημαντική στο Φεστιβάλ. Και επειδή έως τώρα, δεν είχε υπάρξει καμία σκιά, τουλάχιστον κάτι που να έχει υποπέσει στη δική μου αντίληψη, ήταν έκπληξη (δεν ήταν κάτι πιο «δραματικό» -για να χρησιμοποιήσω αυτή τη λέξη). Και στη βάση της έκπληξης, θέλησα να δω το πόρισμα.
Το οποίο πόρισμα δεν είχε επιδοθεί στο Φεστιβάλ επισήμως, ούτε σε εμένα, ως εποπτεύουσα αρχή, επειδή αυτός είναι ο τρόπος λειτουργίας του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους.
Το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους εντόπισε προβλήματα και διαβίβασε το πόρισμα απευθείας στις ανακριτικές αρχές και εν συνεχεία, κατόπιν αιτήματός του και στον Γενικό Επιθεωρητή Δημόσιας Διοίκησης. Ο κ. Λούκος έλαβε γνώση του πορίσματος και εν τέλει μου το έστειλε ο ίδιος.
Διαβάζοντάς το διαπίστωσα ότι όντως υπάρχουν προβλήματα. Και προσπάθησα  να καταλάβω. Αυτό ήταν το πνεύμα και της απάντησης μου στην ερώτηση του κ. Σκουρολιάκου στη Βουλή: Πώς οφείλει να δρα ένας υπουργός απέναντι σε τέτοια φαινόμενα. Και η βασική ιδέα είναι ότι, όπως λέει και ο Βιτγκενστάιν «διδάσκουμε» -και άρα οφείλουμε να μαθαίνουμε- «διακρίσεις». Μαθαίνουμε να διακρίνουμε επίπεδα. Άλλο η καλλιτεχνική αξία και η καλλιτεχνική προσφορά, άλλο το διοικείν ένα οργανισμό, άλλο να έχεις αίσθηση των οικονομικών μεγεθών.
Άρα, είναι σαφές ότι, η αξία του κ. Λούκου ως προέδρου του Φεστιβάλ είναι αυτή που αναγνωρίζουν όλοι οι καλλιτέχνες -οι περισσότεροι, τουλάχιστον- μαζί και εγώ, ως απλός θεατής κατά καιρούς του Φεστιβάλ και από κει και πέρα το τι φταίει, πώς έγινε και πώς προέκυψαν τέτοιου τύπου προβλήματα, δεν είναι δική μου αρμοδιότητα. Είναι δουλειά των ανακριτικών αρχών, αρμοδιότητα των επιθεωρητών Δημόσιας Διοίκησης. 
-Η ερώτηση περί παύσης του κ. Λούκου από τα καθήκοντα του δεν αφορά στην αποτίμηση του έργου του, αφορά στο δημόσιο αίσθημα για τη ζημία του Δημοσίου -2,7 εκατ ευρώ είναι τεράστιο ποσόν.
Α.Μ.: Απολύτως. Και δεν υπάρχει καμία διάθεση/ κλίση/ τάση συγκάλυψης ή, να αποκρυβούν προβλήματα πίσω από την επιτυχία του κ. Λούκου, την επιτυχία του ως επικεφαλής του Φεστιβάλ. Καθόλου. Αλλά, να γίνει η διάκριση. Και βεβαίως, να βρεθούν και να καταλογιστούν οι ευθύνες για τη ζημιά αυτή, να εντοπιστούν θέματα που έχουν σχέση με τη διοίκηση του Φεστιβάλ από τις αρμόδιες αρχές.
-Το γεγονός ότι μετά την αποκάλυψη χρειάστηκε εσείς -αν και πολιτικός προϊστάμενος του κ. Λούκου- να επικοινωνήσετε μαζί του, το γεγονός ότι χρειάστηκε εσείς να του ζητήσετε το πόρισμα το οποίο και έφτασε στα χέρια σας 7 - 10 ημέρες μετά, ποιά εντύπωση σας άφησε; Θεσμικά, εννοώ.
Α.Μ.: Στην αρχή είχα μία απορία, στην πορεία ωστόσο, ενημερώθηκα ότι, ο κ. Λούκος απουσιάζει επί μακρόν στο εξωτερικό λόγω υποχρεώσεων. Συνεπώς, θεώρησα ότι η καθυστέρηση οφειλόταν στην απουσία του εκτός Ελλάδας. Πληροφορήθηκα ότι ο κ. Λούκος έμαθε για το δημοσίευμα όντας στο εξωτερικό.
-Γράφτηκε στον Τύπο ότι, το αδίκημα θεωρείται κακούργημα. Συμφωνεί η νομική υπηρεσία του ΥΠ.ΠΟ. με την εκτίμηση αυτή;
Α.Μ.: Υπάρχουν αντικειμενικά κριτήρια στον ποινικό νόμο, δεν είναι ζήτημα συμφωνίας ή διαφωνίας. Όταν η ζημία υπερβαίνει ένα συγκεκριμένο ποσόν, θεωρείται κακούργημα. Και παίρνει τον δρόμο της Δικαιοσύνης. Αυτή τη στιγμή, η υπόθεση βρίσκεται στο στάδιο της κύριας ανάκρισης. Κάποια στιγμή θα φτάσει στο ακροατήριο, ελπίζω σύντομα, για να ξεκαθαρίσει το θέμα.
-Είναι υπόδικος, δηλαδή, ο κ. Λούκος;
Α.Μ.: Αυτή τη στιγμή δεν έχει ονομασθεί υπόδικος. Πρέπει να ολοκληρωθεί η κύρια ανάκριση.
-Όταν υπάρχουν «σκιές» -πέρα από άλλα ανοιχτά θέματα, όπως η απουσία εσωτερικού κανονισμού λειτουργίας- τίθεται πλέον καθαρά, ζήτημα εμπιστοσύνης.  
Α.Μ.: Βεβαίως. Υπάρχει ένα σύνολο προβλημάτων διαχείρισης και με τη διοικητική και με την οικονομική έννοια στο Φεστιβάλ Αθηνών, τα οποία εντόπισα τώρα πρώτη φορά και τα οποία, όπως είπα, βρίσκονται σε στάδιο διερεύνησης από δύο διακριτές αρχές -και από την ανάκριση, τη Δικαιοσύνη αυτή καθαυτή και από τον κ. Ρακιντζή, τον Γενικό Επιθεωρητή Δημόσιας Διοίκησης.
Βρίσκομαι στη θέση κατά την οποία οφείλω να λάβω υπόψιν ότι, πάντα, πριν αποφανθεί η Δικαιοσύνη, υπάρχει το τεκμήριο της αθωότητας. Δεν το λέω για συγκάλυψη, απλά επαναλαμβάνω ότι, δεν είναι δική μου δουλειά η ακριβής διερεύνηση των κατηγοριών αυτών.
Οι αρχές θα φθάσουν στο αντίστοιχο πόρισμα, αλλά βεβαίως, μέχρι να έρθει εκείνη η ώρα, υπάρχει ένα θέμα πολιτικής διαχείρισης του γεγονότος ότι, δηλαδή, υπό αυτή τη συνθήκη, το Φεστιβάλ δεν μπορεί να διεξαχθεί ομαλά.
Το Μέγαρο Μουσικής και η χαριστική διάταξη
-Η χαριστική διάταξη με την οποία προστατεύεται το Μέγαρο Μουσικής μέχρι τις 31 Ιανουαρίου 2016 (απαλλάσσεται από την υποχρέωση προσκόμισης φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας, ενώ δεν υπολογίζονται τόκοι και πρόστιμα για τα χρέη του ΟΜΜΑ) θεωρήθηκε εξαιρετικά προκλητική. Πότε και πώς θα λυθεί το θέμα του Μεγάρου;
Α.Μ.: Η διάταξη πέρασε κυρίως, για να μπορεί να πληρώνει τους εργαζομένους του, να καταβάλει τη μισθοδοσία. Ό,τι και αν γίνει με το Μέγαρο σε σχέση με τις ληξιπρόθεσμες οφειλές που έχει αναλάβει η παρούσα διοίκησή του, τα 245 εκατ. θα τα πληρώνει εσαεί το ελληνικό κράτος. Εκεί, δεν υπάρχει διαφυγή. Διότι όταν ελήφθησαν τα δύο δάνεια βάσει των οποίων δημιουργήθηκαν αυτά τα χρέη, το ένα από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και το άλλο από την Εθνική Τράπεζα, το Δημόσιο ανέλαβε εγγυητής.
Και με κάποια διάταξη που πέρασε ο Παπακωνσταντίνου, ανέλαβε να τα πληρώνει το Ελληνικό Δημόσιο ως πρωτοφειλέτης, πλέον, εφόσον αποκτήσει δικαίωμα διορισμού της πλειοψηφίας των μελών του Δ.Σ. Άρα, ό,τι κι αν γίνει στο Μέγαρο, τα 245 εκατ. (που με τους τόκους ξεπερνούν τα 400 εκατ.) τα πληρώνει το Δημόσιο. Ούτως ή άλλως. Υπό αυτήν την έννοια, το Δημόσιο είναι δεσμευμένο.
Το ερώτημα που τίθεται πλέον είναι το εξής: Το Δημόσιο, έχοντας ως δεδομένο ότι θα πληρώνει αυτά τα χρήματα, αναλαμβάνει από δω και πέρα να πάρει υπό την κυριότητα του το Μέγαρο -με όλα τα προβλήματα, τις ληξιπρόθεσμες οφειλές, το σύνολο της περιουσίας του- και να ρυθμίσει το τι θα δίνει αναλογικά με τις χορηγίες ή τα άλλα έσοδα που έχει το Μέγαρο, ώστε να εξασφαλίσει την ομαλή λειτουργία του; Αυτό είναι το ερώτημα. Και σε αυτό το ερώτημα, επειδή η εναλλακτική είναι στα όρια του αδιανόητου –το εγκαταλείπεις, καταρρέει, ενδεχομένως, κάποια πρόσωπα καταλήξουν στη φυλακή επειδή ανέλαβαν υποχρεώσεις (τα ληξιπρόθεσμα που ανέφερα πριν), απαντήσαμε ως Κυβέρνηση ότι, καλώς ή κακώς, αναλαμβάνουμε τη λειτουργία του Μεγάρου. Η τελική συμφωνία ήταν να γίνει πριν από τις εκλογές, υπήρχε ήδη μία προηγούμενη τροπολογία για να μπορούν εντωμεταξύ να πληρώνονται οι εργαζόμενοι, έγιναν οι εκλογές και αναγκαστήκαμε να κάνουμε ακόμη μία τροπολογία, μέχρι να λυθεί οριστικά το πρόβλημα.
Τώρα είμαστε σε διαδικασία μεγάλης επιτάχυνσης, σε συνεννόηση με το ΥΠ.ΟΙΚ. και με το Μέγαρο, ώστε να λυθεί το θέμα μέχρι την ισχύ της τροπολογίας. Οπότε αναλαμβάνει το Μέγαρο το κράτος, δίνει στον Οργανισμό τον χαρακτήρα που λίγο ως πολύ έχει, αλλά πιο διευρυμένο, με την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών, την Καμεράτα, ενδεχομένως τη φιλοξενία και πρόσθετων δραστηριοτήτων - ήδη η νυν πολιτική του Μεγάρου το έχει «ανοίξει» σε διάφορες μορφές δημιουργίας, φιλοξενίας- και ελπίζουμε να προχωρήσουμε κανονικά από δω και πέρα, ό,τι κι αν σημαίνει αυτό.
Το (στοιχειωμένο) Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στο Φιξ
-Το ΕΜΣΤ δεν άνοιξε ούτε το 2015, αλλά επειδή η ιστορία έχει εξελιχθεί σε σίριαλ μετά πολλών επεισοδίων, ποιες είναι οι εξελίξεις σε σχέση με τη δωρεά των 3 εκατ ευρώ του Ιδρύματος Νιάρχος; Τον Νοέμβριο έγινε γνωστό ότι, το Ίδρυμα απέσυρε τη δωρεά, ωστόσο, υπάρχει μία νέα ανατροπή, αυτή τη φορά για καλό.
Α.Μ.: Τα πράγματα είναι πιο απλά. Το ίδρυμα Νιάρχος ειδοποίησε τη διευθύντρια του Μουσείου, κ. Κατερίνα Κοσκινά ότι, για λόγους λογιστικούς –που αφορούν τη δική του λειτουργία- δεν μπορεί να μένει εγγεγραμμένη η δωρεά στο έτος 2015, άρα είναι υποχρεωμένο, μια και δεν έχει γίνει χρήση της δωρεάς ακόμη, να τη μεταγράψει στο επόμενο έτος. Προφανώς, υπό την προϋπόθεση ότι, το επόμενος έτος, το 2016, θα ανοίξει το Μουσείο. Αυτό είναι το ένα θέμα –το οποίο και διογκώθηκε, εξού και τα δημοσιεύματα περί απώλειας της δωρεάς.  Το δεύτερο είναι ότι, για να ανοίξει το ΕΜΣΤ υπήρχαν κάποιες προϋποθέσεις τεχνικού και οικονομικού χαρακτήρα. Όταν λέω οικονομικού, εννοώ, μικρών ποσών, τα οποία το ΥΠΠΟ φρόντισε να δοθούν εγκαίρως. Από κει και πέρα, εκκρεμούσε η κατάθεση από την κ. Κοσκινά της μουσειολογικής - μουσειογραφικής μελέτης, η οποία και έγινε πριν από λίγο καιρό. Και η οποία πρέπει να περάσει, να εγκριθεί από το Συμβούλιο Μουσείων. Σε αυτό το σημείο βρισκόμαστε σε σχέση με το ΕΜΣΤ.
-Δηλαδή, το 2016 θα ανοίξει επιτέλους το Μουσείο;
Α.Μ.: Ελπίζω ότι πια, ναι, θα ανοίξει…
Τα Γλυπτά του Παρθενώνα (τώρα, αλλιώς)
-Ρεαλιστικά, όπως έχουν διαμορφωθεί τα δεδομένα -και λαμβάνοντας υπόψιν τα συμφέροντα του Βρετανικού Μουσείου και όχι μόνο- υπάρχει περίπτωση να επιστραφούν τα Γλυπτά του Παρθενώνα; Ή, πρόκειται για έναν αγώνα άγονο, που συντηρείται πλέον, μόνο για λόγους «εθνικής ανάτασης»;
Α.Μ.: Προφανώς δεν πρόκειται για έναν αγώνα άγονο. Προφανώς πιστεύω ότι όχι μόνο πρέπει, αλλά θα επιστραφούν τα Γλυπτά. Ας αφήσουμε ανοιχτές τις μορφές της διεκδίκησης. Δεν αποκλείουμε καμία μορφή διεκδίκησης –ούτε της νομικής― αλλά, επειδή είναι ένα πολύπλοκο θέμα, ο τρόπος επιλογής της μιας ή της άλλης μορφής διεκδίκησης έχει πολλές παραμέτρους.

Β' μέρος της συνέντευξης: Η ηθική δοκιμάζεται όταν ασκείς εξουσία

- Πώς είναι το έδαφος μεταξύ ιδεών και διαχείρισης, Αριστεράς και Εξουσίας; Σε αυτήν την παράξενη γεωγραφία, ένα πρόσωπο με τη δική σας διαδρομή, πώς πορεύεται;
Α.Μ.: Όταν ανέλαβα πρώτη φορά στην Κυβέρνηση, ένας φίλος είπε μία φράση που με συνοδεύει, ότι η ηθική τελείωση του Ανθρώπου δοκιμάζεται πραγματικά όταν ασκεί εξουσία. Ταυτόχρονα, η δική μου σχέση με την Αριστερά ήταν πάντοτε στην αντίληψη, ωραία τα λόγια, ωραία η θεωρητική αναζήτηση, η κριτική, αλλά χωρίς το πεδίο εφαρμογής όλα αυτά είναι λίγο ασκήσεις επί χάρτου. Άρα, αυτό που ονομάσατε ‘διαχείριση’ και εγώ θα το έλεγα -με ελαφρώς διαφορετικό τρόπο, αλλά στην ουσία το ίδιο- ‘πρακτική άσκηση πολιτικής’, είναι απαραίτητο για να δεις κατά πόσο οι ιδέες που είχες, οι σκέψεις που έκανες, οι στρατηγικές αντιλήψεις που προσπαθούσες να διατυπώσεις έχουν πεδία εφαρμογής και ποιά. Υπό αυτήν την έννοια, το θεωρώ ως συνέχεια.
-Το πέρασμα από την αντιπολίτευση στην κυβέρνηση, πόσο σφοδρό ήταν;
Α.Μ.: Το πέρασμα ήταν απότομο. Διότι όντως, δεν είχαμε εμπειρία διακυβέρνησης, από τη στιγμή που οι περισσότεροι ήταν άνθρωποι, οι οποίοι επί πολλά χρόνια ενδεχομένως, ασχολούνταν με την πολιτική σε επίπεδο ιδεών και διεκδικήσεων και οι οποίοι βρέθηκαν ξαφνικά σε μία θέση, που όπως είπα, είναι εφαρμογή και άσκηση κυβερνητικής πολιτικής.
Είχαμε κάποιον χρόνο να προετοιμαστούμε -τη στιγμή που διαφαινόταν ότι, αργά η γρήγορα θα βρεθούμε σε αυτή τη θέση- ωστόσο, η προετοιμασία ήταν περισσότερο ψυχολογική παρά έμπρακτη. Ψυχικά ήμαστε έτοιμοι, υπό την έννοια ότι αναλαμβάνουμε τις ευθύνες σε αντικείμενα στα οποία δεν έχουμε προηγούμενη εμπειρία, αλλά ταυτόχρονα ήταν και μία πρόκληση ότι, τώρα πρέπει να παίρνονται αποφάσεις γρήγορα, σωστά, αποφάσεις που έχουν επιπτώσεις στη ζωή ανθρώπων και άρα, οφείλουμε να μάθουμε τους όρους και τις διαδικασίες με τις οποίες λαμβάνονται οι αποφάσεις αυτές ώστε να είναι όσο το δυνατόν οι ορθότερες.
- Ποιες ήταν οι σκέψεις σας καθώς τελείωνε η πρώτη εβδομάδα στο Υπουργείο Παιδείας, όταν  πήρατε το βάπτισμα του πυρός; Τα βασικά σημεία της (σιωπηλής) ανασκόπηση σας;
Α.Μ.: Όσο θυμάμαι, δύο ήταν τα βασικά σημεία: ‘Α, και την άλλη εβδομάδα έχω πολλά να μάθω’, ‘αλλά θα μπορώ να έχω την εικόνα σε ένα ορίζοντα μικρότερο από ό,τι είχε διαφανεί τις πρώτες ημέρες’. Είχα μία αίσθηση ότι μετά από έναν, ενάμιση μήνα θα έχω επαρκώς προσανατολιστεί στους λαβυρίνθους και του Υπουργείου Παιδείας και του χώρου ευθύνης του Υπουργείου Παιδείας -που είναι τεράστιος- ώστε να αρχίσουν να μπαίνουν τα πράγματα σιγά σιγά σε μία τάξη. Το κίνητρο ήταν το ενδιαφέρον. Έλεγα φεύγοντας το πρωί, πάω σχολείο σήμερα, έχω να μάθω καινούργια πράγματα.
-Πού βρίσκεται ο υπουργός σε σχέση με τον Δάσκαλο και τον στοχαστή; Πώς έχουν διαμορφωθεί πλέον, οι μεταξύ τους αναλογίες;
Α.Μ.: Νομίζω ότι ο Δάσκαλος δεν χάνεται… Βεβαίως, ως λειτουργία μου λείπει. Ο τρόπος σκέψης στον οποίον είχα συνηθίσει -μία καθημερινή άσκηση επί 35 χρόνια-, ο τρόπος να βάζεις το συλλογισμό σου σε μία σειρά πριν αρχίσεις να συζητάς, ο τρόπος να είσαι όσο το δυνατόν σαφής με τον συνομιλητή σου, παραμένει. Επίσης, το γεγονός ότι, ο Δάσκαλος συνηθίζει κατά καιρούς σε απορίες απροσδόκητες, σε έλλειψη κατανόησης σε σημεία τα οποία ξεκινώντας μοιάζουν προφανή, στην εμβάθυνση μιας σκέψης, βοηθά. Όταν εδώ, στο ΥΠΠΟ, βρίσκω ανθρώπους οι οποίοι δεν είναι στη θέση του φοιτητή μου, ο τρόπος που προσπαθώ να προσεγγίσω αυτά που ακούω είναι πρώτα να καταλάβω και μετά να καταστήσω τον εαυτό μου σαφή. Υπό αυτή την έννοια, το ένα έχει βοηθήσει στο άλλο.
-Και ο στοχαστής -ο οποίος εξ ορισμού θέλει μία απόσταση από την «αγορά» - πού βρίσκεται, όταν είστε σε διαρκή κίνηση;
Α.Μ.: Αυτό λειτουργεί πια ως υπνοπαιδεία… Στα διαλείμματα..  Κάποιες φορές επειδή οι συναντήσεις είναι αλλεπάλληλες, οι υποχρεώσεις πολύ πυκνές, έχω μία αίσθηση πνιγμού. Σαν να λέω, αφήστε λίγο να καταλάβω αυτό που συζητούσα μόλις τώρα, προτού περάσω σε ένα τελείως διαφορετικό αντικείμενο. Είμαι υποχρεωμένος να ακολουθήσω αυτόν τον ρυθμό, αλλά εκ των υστέρων, στο τέλος της ημέρας, όλα μπαίνουν μόνα τους σε τάξη και μπορεί την άλλη μέρα το πρωί, να προκύψει μία ιδέα που να συνδέει τα πράγματα με τρόπο που εν θερμώ ούτε είχα φανταστεί. Σαν η σκέψη στο ‘πίσω μέρος’ της να είναι μόνιμα σε αναστοχασμό σε σχέση με αυτά που κάνεις, χωρίς ωστόσο, να προλαβαίνεις, σε πρώτο επίπεδο, να τα επεξεργαστείς. Τα σκέφτεσαι έμμεσα, σε δεύτερο χρόνο.
- Η σχέση του χιούμορ με τον στοχασμό και τον αναστοχασμό;
Α.Μ.: Το χιούμορ… Βασικό. Όπως και ο αυτοσαρκασμός. Και μπορεί δημοσιογραφικά να γίνονται παρεξηγήσεις, να προκύπτουν παρερμηνείες, αλλά θα το αποτολμήσω: Δεν πρέπει να παίρνεις πολύ στα σοβαρά -με μία ιδιαίτερη προσέγγιση η συγκεκριμένη αναφορά, το υπογραμμίζω- την έννοια του υπουργού. Πρέπει να εξακολουθείς να είσαι κανονικός άνθρωπος. Να παραμείνεις αυτός που είσαι. Και για να το κάνεις αυτό, πρέπει να έχεις στιγμές αυτοσαρκασμού. Όπως όταν βλέπεις τον εαυτό σου να μετακινείται με το υπουργικό αυτοκίνητο, για παράδειγμα. Ή, όταν σε χαιρετά κάποιος στρατιωτικά στον δρόμο. Αυτά πρέπει να μην τα παίρνουμε πολύ στα σοβαρά, ενώ την ίδια στιγμή, κάποια από αυτά είναι απαραίτητα. Ο θεσμός έχει τις δουλείες του και τις σεβόμαστε. Αλλά, στην προσωπική σχέση με τον εαυτό σου και τον ρόλο σου, πιστεύω ότι, ο αυτοσαρκασμός είναι απαραίτητος. Όπως και το χιούμορ έχει τη σημασία του, διότι ακόμη και σε σοβαρές στιγμές αλλάζει τη ροή, βοηθά να φύγεις από το τυπικό, ασφυκτικό πλαίσιο.
-Όσοι (επικεφαλής διευθύνσεων, οργανισμών εποπτευόμενων από το υπουργείο, φυσικά πρόσωπα, συνδικαλιστές κ.οκ.) φθάνουν στο γραφείο σας, ζητούν επιπλέον πόρους. Σε μια περίοδο κατά την οποία «λεφτά Δεν υπάρχουν», πόσο δύσκολο είναι να επιχειρήσει κανείς μία ορθή διαχείριση;
Α.Μ.: Στο Υπουργείο Παιδείας ήταν πιο δύσκολα τα πράγματα. Ήταν η περίοδος κατά την οποία τα περιθώρια στένευαν διαρκώς, διότι η Ελλάδα έπρεπε να πληρώνει τις δόσεις του δανείου χωρίς να παίρνει τίποτα. Έρχονταν στιγμές στο Υπουργείο που το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους ενημέρωνε ότι για την επομένη εβδομάδα έχουμε μόλις 500 ευρώ διαθέσιμα, ενώ έπρεπε, για παράδειγμα, να στείλουμε ένα στεφάνι σε μία κηδεία -που σημαίνει ότι το διαθέσιμο υπόλοιπο έγινε 430 ευρώ.
Και τώρα είναι πολύ στενά τα περιθώρια, αλλά όχι με την ίδια ένταση.
Ως προς την τακτική, πρώτον κόβεις τα περιττά, όπως τα ταξίδια -κάνεις μόνο τα άκρως, τα απολύτως απαραίτητα (όταν χρειάστηκε να ταξιδέψω πλήρωσα από την τσέπη μου τα εισιτήρια). Δεύτερον, η πρώτη κουβέντα που λες σε όποιον σε πλησιάζει είναι, ελάτε να κουβεντιάσουμε, αλλά υπό μία προϋπόθεση: Μην ζητήσετε χρήματα (αυτό, κάποιες φορές ήταν εξαιρετικά δύσκολο γιατί επρόκειτο για χρέη του Υπουργείου, ληξιπρόθεσμες οφειλές, μισθούς, συμβάσεις κλπ.). Κατά ενδιαφέροντα τρόπο υπήρξε ανταπόκριση. Και προέκυπταν πρωτοβουλίες, δράσεις, καταστάσεις, όπου ο καθένας συνέβαλε με τον τρόπο που μπορούσε –όπως με την τεχνογνωσία και τις ικανότητες του. Τουλάχιστον όπου αυτό ήταν δυνατό.
-Το δεύτερο σε σχέση με το πρώτο εξάμηνο του 2015;
Α.Μ.: Στο δεύτερο εξάμηνο του έτους, είναι λίγο καλύτερα, διότι από τον υπάρχοντα πενιχρό προϋπολογισμό του ΥΠΠΟ μπορούμε, ως έναν βαθμό, να καλύψουμε στοιχειωδώς τα επείγοντα των εποπτευομένων φορέων, κάποιοι εκ των οποίων είναι σε δεινή κατάσταση και περιμένουμε τώρα, με τον προϋπολογισμό, να καλύψουν δικές τους ληξιπρόθεσμες οφειλές. Αυτόν τον εξαιρετικά δύσκολο χρόνο, τα βγάλαμε πέρα με χρέη -εξακολουθούν να είναι μεγάλα- αλλά χωρίς να φτάσουμε σε μεγάλες εκρήξεις, που θα ήταν εξαιρετικά δυσάρεστες.
Και επιπλέον στον Πολιτισμό, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τους νέους ανθρώπους, -ομάδες από τον χώρο του θεάτρου, του κινηματογράφου, του χορού-, έχει γίνει κατανοητό ότι το Υπουργείο δεν μπορεί να μοιράζει επιχορηγήσεις, οπότε το αίτημα τους είναι του τύπου ‘θα ήθελα έναν χώρο να δοκιμάσω’ π.χ. μία παράσταση, με κάποια υλικοτεχνική υποστήριξη και το παραπάνω που ζητούν, σχεδόν χωρίς να το εκφράζουν, είναι μία στοιχειώδης αναγνώριση του έργου τους.
-Πόσες ώρες την ημέρα εργάζεστε -εντός και εκτός Υπουργείου- για το Υπουργείο; Τι σας λείπει σε αυτή τη «νέα ζωή»;
Α.Μ.: Η μέρα είναι πλήρης. Εντός Υπουργείου μεταξύ 12 και 14 ωρών. Τα τηλέφωνα χτυπούν συνέχεια, ωστόσο, σιγά σιγά κάποιες από τις  εργασίες, μοιράζονται σε συνεργάτες. Τα υπόλοιπα είναι ο αναστοχασμός που λέγαμε παραπάνω. Το διάβασμα δεν ξεπερνά το δεκάλεπτο και αυτό, πριν αποκοιμηθώ -κάποιο αστυνομικό μυθιστόρημα- για να αφήσω λίγο στην άκρη τα σοβαρά ζητήματα. Αλλά, ακόμη και με το αστυνομικό, στο ‘πίσω μέρος’ του μυαλού, όπως έλεγα προηγουμένως, οι διεργασίες συνεχίζονται. Επίσης, δεν μπορώ να συναντώ τους φίλους μου όσο συχνά τους συναντούσα… Οι φίλοι μου καταλαβαίνουν, δεν μου θυμώνουν… Είμαι ευτυχής ως προς αυτό.
- Γεννηθήκατε στην Κέρκυρα, αλλά φοιτήσατε στο Κολέγιο Αθηνών. Η οικογένεια σας μετακόμισε στην Αθήνα, πότε; Ήταν οικονομικά εύρωστη;
Α.Μ.: Γεννήθηκα στην Κέρκυρα, αλλά δεν μεγάλωσα στην Κέρκυρα. Οι γονείς μου πήραν διαζύγιο, οπότε για κάποια χρόνια μοίραζα τους μήνες μεταξύ Αθήνας και Κέρκυρας. Μετά πέθανε ο πατέρας μου και εγκαταστάθηκα μόνιμα στην Αθήνα, οπότε όλα τα σχολικά χρόνια ήταν στην Αθήνα. Όσο για την οικονομική ευρωστία που ρωτήσατε, θα έλεγα, όχι ιδιαίτερα. Η μητέρα μου ήταν δημόσιος υπάλληλος -δικηγόρος μεν, στο Δημόσιο δε- ο πατέρας μου ιδιωτικός υπάλληλος στην Κέρκυρα, το Κολέγιο ήταν με υποτροφία, εν ολίγοις, μία οικογένεια μικροαστική από άποψη οικονομική. Με μία στοιχειώδη βάση, χωρίς υπερβολικές στερήσεις, αλλά τίποτα το οικονομικά ισχυρό.
- Από τους αριθμούς προκύπτει ότι, το 1973 είστε 30 χρονών, έχετε έναν χρόνο πριν, ολοκληρώσει το διδακτορικό σας στο Παρίσι και…;
Α.Μ.: Τελείωσα το σχολείο το 1962, πέρασα στο ΕΜΠ την ίδια χρονιά, πήρα πτυχίο το 1967, έμπλεξα λίγο με τον αντιδικτατορικό αγώνα, έγινε το Κίνημα του τότε βασιλιά (το αντι-Κίνημα), πήρα αμνηστία, μετά από περίπου ένα χρόνο κατάφερα να βγάλω διαβατήριο και να πάω στο Παρίσι, όπου παρέμεινα από τον Αύγουστο του ’68 -μετά τον Μάη- μέχρι το 1973, οπότε και επέστρεψα στην Ελλάδα για να υπηρετήσω τη στρατιωτική θητεία μου, επί δικτατορίας, ακόμη –σκαπανέας πυροβολητής στην Αλεξανδρούπολη…
Στη συνέχεια, Μεταπολίτευση και πρώτη δουλειά, ημιερασιτεχνική (κάποιοι φίλοι είχαν γραφείο μηχανικών και εγώ μία πρώτη απασχόληση), και ως προς το Πανεπιστήμιο, η αρχή έγινε σε μία έδρα Θερμοδυναμικής στην Πάτρα ως βοηθός -το πρώτο μάθημα που δίδαξα στο πανεπιστήμιο ήταν αεριοστρόβιλοι…- μετά στο ΕΜΠ, πάλι σε θέση βοηθού, στη Φυσική, αλλά επειδή είχα κάνει διδακτορικό στη Φυσική στο Παρίσι, εντάχθηκα στο προσωπικό και στην πορεία, με κάποιους συναδέλφους, γύρω στο 1979 - 80 ξεκινήσαμε το πρόγραμμα Ιστορίας - Φιλοσοφίας στις Επιστήμες, το οποίο σιγά σιγά με απορρόφησε πλήρως και αυτό-μορφώθηκα σε επίπεδο Ιστορίας και Φιλοσοφίας της Επιστήμης.
- Εάν είχατε την ευκαιρία να συνομιλήσετε με τον συνομήλικό σας,  Βόλφγκανγκ Σόιμπλε σε μία κατ’ ιδίαν συνάντηση -μακριά από όσα ορίζει το πολιτικό πρωτόκολλο, χωρίς την παρέμβαση, προετοιμασία συνεργατών- τι θα τον ρωτούσατε; Εάν είχατε ένα τέταρτο της ώρας.
Α.Μ.: Το τέταρτο είναι λίγο… Εάν είχα μία ώρα στη διάθεση μου, θα διέθετα τη μισή, προσπαθώντας να του πω ότι, η λιτότητα δεν είναι μονόδρομος, ότι υπάρχουν προσεγγίσεις στα οικονομικά και κοινωνικά φαινόμενα που δεν είναι δικές του, αλλά κατά τη δική μου γνώμη, είναι σωστότερες και ισχυρότερες επιχειρηματολογικά και από τη στιγμή που τον έπειθα ότι, υπάρχει ένας άλλος τρόπος να βλέπουμε τα πράγματα, που δεν είναι το ‘στεγνό’ της λιτότητας και των νεοφιλελευθέρων δογμάτων, θα μπορούσαμε να συζητήσουμε συγκεκριμένα, πώς μία άλλη προσέγγιση, θα βοηθούσε και την Ελλάδα και τη Γερμανία.
-Ένας επαγγελματίας πολιτικός, όπως ο Σόιμπλε, με παγιωμένες απόψεις -που και λόγω ηλικίας (72 χρονών) μοιάζει αδύνατο να αναθεωρηθούν- είναι σε θέση να κάνει μία ‘ανοιχτή’ συζήτηση, να ακούσει πραγματικά;
Α.Μ.: Το ερώτημα που θέτετε, παραδόξως, είναι το κύριο ερευνητικό ενδιαφέρον μου όσο έκανα Φιλοσοφία. Είναι το λεγόμενο ‘Φαινόμενο της Ασυμμετρίας’. Εσείς έρχεστε σε μία συζήτηση με στάνταρ, παγιωμένες απόψεις, απέναντι σας έχετε κάποιον με άλλες παγιωμένες απόψεις, οπότε το ερώτημα είναι, τι είδους συνεννόηση μπορεί να γίνει. Είναι ένα ερώτημα που έχει απασχολήσει την Ιστορία και τη Φιλοσοφία της Επιστήμης. Για παράδειγμα, ο Γαλιλαίος προκειμένου να πείσει τους Αριστοτελικούς ότι η Γη κινείται, έμπλεκε με παγιωμένες απόψεις και δη, στηριγμένες εμπειρικά, ότι αυτά που λέει, είναι τρέλες. Αυτή η κουβέντα είναι ένα από τα βασικά ερωτήματα στην ιστορία της επιστήμης και όταν φτάνουμε σε πιο επίμαχες επιστήμες, όπως τα οικονομικά, δυσκολεύει ακόμη περισσότερο. Άρα, εάν επιτρέπεται η έπαρση, θα έλεγα ότι ο κ. Σόιμπλε θα έπρεπε να παρακολουθήσει κάποια μαθήματα εκτός Οικονομίας, για να καταλάβει, για ποιόν λόγο ενδεχομένως, θα έπρεπε να πειστεί από τον Γαλιλαίο κόντρα σε όλα τα τεκμήρια της εποχής και κόντρα σε όλους τους σοφούς της εποχής.
-Συμμερίζεστε την άποψη ότι η Ευρώπη της επόμενης πενταετίας, δεκαετίας θα είναι τόσο διαφορετική που τελικά, δεν θα την αναγνωρίζουμε;
Α.Μ.: Η Ευρώπη βρίσκεται σε σημείο καμπής, είναι σίγουρο. Και δη, από δύο μεριές, τουλάχιστον. Στο εσωτερικό της είναι σαν να περνάει τη δύσκολη φάση του τέλους της λιτότητας και του νεοφιλελευθερισμού. Η Ευρώπη πλέον δεν μπορεί να αντέξει τα προγράμματα που είχαν οργανωθεί επί Μέρκελ και Σόιμπλε, από τον κεντρικό πυρήνα της, από την «ορθοδοξία» που επικράτησε τις προηγούμενες δεκαετίες. Φαίνεται ότι αυτό δεν το αντέχει πια. Και μάλιστα, τόσο εξ αριστερών -παράδειγμα η Πορτογαλία, αλλά και το μεγάλο παιχνίδι που παίζεται προεκλογικά στην Ισπανία- όσο και εκ δεξιών. Τα κεντρόφυγα από τα ακροδεξιά της Ευρώπης αρχίζουν και δυναμώνουν. Με αυτή την έννοια, ή θα βρει έναν βηματισμό να αντιμετωπίσει το κεντροδεξιό κύμα που έρχεται, αναζητώντας τις ιδρυτικές αξίες της, τόσο σε επίπεδο δημοκρατίας όσο και σε επίπεδο κοινωνικού κράτους, ή πάει για διάλυση. Η μία απειλή είναι αυτή.
Η δεύτερη απειλή είναι ότι, τα σύννεφα του πολέμου πυκνώνουν παντού και όχι μόνο αυτά που βλέπουμε γύρω –Ουκρανία, Ρωσία, Τουρκία, Συρία, ISIS- αλλά και ένα τεράστιο κύμα που έρχεται από εκεί, αμφισβήτησης της Ευρώπης, που εφόσον καταφέρει και ξαναβρεί τις ανθρωπιστικές αξίες της, καλείται να αντιμετωπίσει επιβάλλοντας –εάν επιτρέπεται η λέξη στα συμφραζόμενα- ειρήνη. Εάν δεν γίνει ειρήνη με όρους δημοκρατίας στη Μέση Ανατολή, τα κύματα των προσφύγων δεν θα σταματήσουν. Εάν δεν σταματήσουν η Ευρώπη θα βρεθεί σε μεγαλύτερο κυκεώνα. Είναι εντυπωσιακό πώς κάποιες ευρωπαϊκές χώρες δείχνουν πολύ πιο φιλόξενα αισθήματα από ό,τι φανταζόμασταν κάποιους μήνες πριν, αλλά αυτό έχει όριο. Και η Ευρώπη πρέπει να αντιμετωπίσει αυτό το όριο με τρόπο που θα επιβεβαιώνει αξίες, όπως δημοκρατία, αλληλεγγύη, αδελφότητα. Αλλιώς, δεν έχει μέλλον, πάει στην καταστροφή.
- Ο αμερικανός νομπελίστας Ντέιβιντ Γκρος, βρέθηκε στην Αθήνα (στο Συμπόσιο των Επτά Σοφών για την Κοσμολογία). Μίλησε στη Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών του Ε.Μ.Π. και στο πλαίσιο συνέντευξης του, μεταξύ άλλων είπε: «…Εμείς οι άνθρωποι ως είδος, μέσα σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα, έχουμε ήδη αναπτύξει την ικανότητα να καταστρέψουμε τη ζωή στη Γη. Είμαστε βίαιοι και καταστροφικοί, πράγμα άλλωστε που αποτέλεσε συστατικό της επιτυχίας μας…» Το σχόλιο σας.
Α.Μ.: Είναι λίγο υπερβολικό… Η νοήμων ζωή, εκτός από τα άλλα εξαιρετικά χαρακτηριστικά της, είναι αυτή που επιτρέπει το ψεύδος. Ζώο που να ψεύδεται, να προσποιείται ή να φανατίζεται, δεν υπάρχει. Είναι ίδιον του ανθρώπου. Αλλά, το να το θέτεις ως σημείο εκκίνησης για να πεις ότι αυτές οι ιδιότητες θα επικρατήσουν οδηγώντας στην αυτοκαταστροφή, έχει νομίζω μία δόση υπερβολής. Γιατί μαζί με αυτές τις δυνάμεις υπάρχουν και άλλες δυνάμεις. Οι μορφές αλτρουισμού, αυτοσυνείδησης, σεβασμού, η έννοια του ιερού, η έννοια του πανανθρώπινου, οι οποίες δεν απαντώνται στα άλλα είδη του ζωικού βασιλείου. Ποιά δύναμη από τις δύο τελικά θα επικρατήσει, δεν μπορούμε να ξέρουμε…
Πηγή: tvxs

Δευτέρα, 7 Δεκεμβρίου 2015

Από την εκδήλωση με τον αναπληρωτή υπουργό διοικητικής μεταρρύθμισης Χ. Βερναρδάκη

Από την εκδήλωση - συζήτηση που πραγματοποιήθηκε στο αμφιθέατρο του ΥΠΠΟ στις 4.12.2015 με τον αναπληρωτή υπουργό διοικητικής μεταρρύθμισης Χ. βερναρδάκη. 
Ευχαριστούμε όλους όσοι παρεβρέθηκαν και συνέβαλαν με τις ερωτήσεις και τις παρεμβάσεις τους, ώστε να γίνει ένας γόνιμος και εποικοδομητικός διάλογος και να διαφωτιστούν πολλά σημεία του σχεδίου νόμου. 
Ο αναπληρωτής υπουργός παρουσίασε για πρώτη φορά το νομοσχέδιο «Διαφάνεια, Αξιοκρατία και Αποτελεσματικότητα της Δημόσιας Διοίκησης» στο ΥΠΠΟ και υποσχέθηκε να έρθει και πάλι να μας ενημερώσει για τα επόμενα νομοσχέδια.
Το παραπάνω νομοσχέδιο έχει τεθεί από τηνΤετάρτη 02/12/2015 σε  δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση και καλούνται οι κοινωνικοί εταίροι και κάθε ενδιαφερόμενος να συμμετάσχει καταθέτοντας προτάσεις, προκειμένου να βελτιωθούν οι διατάξεις του νομοσχεδίου.
Η διαβούλευση θα διαρκέσει μέχρι την Πέμπτη 10/12/2015 και ώρα 12:00.
Σημειώνεται ότι τις επόμενες ημέρες θα αναρτηθεί και η αιτιολογική έκθεση προκειμένου να διευκολυνθεί περαιτέρω η διαδικασία της διαβούλευσης. 












Τρίτη, 1 Δεκεμβρίου 2015

Παρασκευή 4.12.15 εκδήλωση-συζήτηση στο αμφιθέατρο του ΥΠΠΟ









Ο.Μ. ΥΠ.ΠΟ.Α.



Εκδήλωση-συζήτηση

στο πλαίσιο της Δημόσιας Διαβούλευσης

για τη Δημόσια Διοίκηση

Με τον αναπληρωτή υπουργό Διοικητικής Μεταρρύθμισης

Χριστόφορο Βερναρδάκη


Παρασκευή 4 Δεκέμβρη

στο Αμφιθέατρο του ΥΠ.ΠΟ.  13:00 μ.μ.

 

 

Σας καλούμε να συζητήσουμε με τον αναπληρωτή υπουργό Διοικητικής Μεταρρύθμισης κ. Χριστόφορο Βερναρδάκη σχετικά με το νέο νομοσχέδιο που θα φέρει το επόμενο διάστημα στη Βουλή το υπουργείο και που θα αφορά όλη τη δημόσια διοίκηση. 
Μεταξύ άλλων θα γίνει δημόσια συζήτηση και θα διευκρινιστούν θέματα όπως:
   

  • προσλήψεις
  • καταγραφή προσωπικού σε ηλεκτρονική βάση δεδομένων και εξορθολογισμός της κατανομής του
  • εθελοντική κινητικότητα με βάση την ειδικότητα και τα οργανογράμματα των φορέων
  • απλοποίηση των υφιστάμενων διαδικασιών για τις προβλεπόμενες αποσπάσεις και μετατάξεις
  • εξίσωση των ΙΔΑΧ με τους μόνιμους
  • αξιολόγηση
  • κριτήρια επιλογής προϊσταμένων
  •  εθνικό μητρώο ιδιαίτερα προσοντούχων υπαλλήλων του δημόσιου τομέα για την στελέχωση επιτελικών θέσεων του δημόσιου τομέα και των ΝΠΔΔ
  • ενιαίο μισθολόγιο, ειδικά μισθολόγια, επιδόματα
  • βαθμολόγιο και αποσύνδεσή του από το μισθολόγιο
  • "προσωπική διαφορά"
  • αλλαγές στο πειθαρχικό για ισχυρά κακουργήματα
  • αναβάθμιση του Εθνικού Κέντρου Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης και ανάθεση σε αυτό επιτελικού ρόλου 
  • απλοποίηση των διαδικασιών και μείωση του γραφειοκρατικού φόρτου και των διοικητικών βαρών για πολίτες και επιχειρήσεις

     

 



Δευτέρα, 23 Νοεμβρίου 2015

Προϋπολογισμός για τον πολιτισμό; Αστεία πράγματα

 
 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ EFSYN
 
21.11.2015, Συντάκτης: Βασιλική Τζεβελέκου
 
Με ανοιχτά ζητήματα στο υπουργείο, με εντάσεις στους εποπτευόμενους φορείς και πενιχρό προϋπολογισμό, ο υπουργός Πολιτισμού Αριστείδης Μπαλτάς δύο μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του συγκεντρώνει χρόνιες εκκρεμότητες εν όψει του πολυνομοσχεδίου που θα κατατεθεί στη Βουλή και καταστρώνει με τους συνεργάτες του τη στρατηγική του μέλλοντος.
Στοχαστής και διανοητής, οραματίζεται τη διαπαιδαγώγηση των πολιτών σε θέματα πολιτισμού.
Και ενώ αναγνωρίζει ότι πολλά ζητήματα του υπουργείου βρίσκονται σε βάλτο επί δεκαετίες, προτιμά να τα διαχειριστεί με ομαλές κινήσεις, παρά να ξηλώσει απότομα ό,τι υπάρχει.
Τον συναντήσαμε στον 5ο όροφο της Μπουμπουλίνας, μια γειτονιά που γνωρίζει καλά.
Και μιλήσαμε για τις τρομοκρατικές επιθέσεις στο Παρίσι, την Αμφίπολη που θέλει να επισκεφτεί, τις χορηγίες προς τον πολιτισμό, τον Νίκο Πουλαντζά και τον Λουί Αλτουσέρ.

Σπουδάσατε και ζήσατε στο Παρίσι, εκεί συνδεθήκατε με προσωπικότητες. Ποιες σκέψεις κάνετε σήμερα μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις;
Τα πράγματα δεν έχουν κατακάτσει, υπάρχει εκ των πραγμάτων μεγάλη αστυνόμευση και μια ατμόσφαιρα που δυσκολεύει την καθημερινότητα στην πόλη. Ελπίζουμε γρήγορα να περάσει. Και περνάει, αν αναλογιστούμε όλοι ότι από την εποχή της Γαλλικής Επανάστασης οι έννοιες «Ελευθερία, Ισότητα, Αδελφοσύνη», στον βαθμό που εμπεδώνονται, σταματούν και τους τρομοκράτες. Από εκεί και πέρα το πρόβλημα είναι τεράστιο, είναι γεωστρατηγικό πια και βλέπουμε εξελίξεις σε όλα τα πολιτικά μέτωπα. Ελπίζουμε οι μορφές αντιμετώπισης να μην οδηγήσουν σε αναβίωση των καταστάσεων που υφιστάμεθα όλα τα χρόνια από την περίφημη 11η Σεπτεμβρίου. Υπό μία έννοια όλα ξεκίνησαν από τους Δίδυμους Πύργους, αλλά αντί η αντίδραση να ήταν εκείνη που έπρεπε, ήταν μονόπλευρη, στρατιωτική. Εγινε πόλεμος στο Αφγανιστάν, μετά στο Ιράκ. Κάθε τέτοιος πόλεμος, πέρα από τα ζητήματα προσφύγων και καταστροφών, φέρνει αίμα αθώων στο αίμα των άλλων αθώων, που σκοτώθηκαν, και αναπτύσσει το πρόβλημα, δεν το μειώνει.

Η Ελλάδα, ωστόσο είναι ασφαλής, δεν φοβόμαστε;
Κατ’ εμέ ναι, οφείλουμε να μη φοβόμαστε καθόλου στην Ελλάδα, παρ’ ότι οφείλουμε επίσης να είμαστε προσεκτικοί.

 Σχεδόν δύο μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων σας στο υπουργείο Πολιτισμού, με το οποίο είχατε σχέσεις από τον Ιανουάριο ως υπερυπουργός, ποιες προτεραιότητες έχετε θέσει;
Είχα μόνιμη ενημέρωση για το υπουργείο Πολιτισμού και πολύ καλή επαφή με τον κ. Ξυδάκη. Ερχόμενος εδώ διαπίστωσα ότι, όπως σε όλα τα υπουργεία σε μια κυβέρνηση σαν τη δική μας, είναι διακριτά δύο πράγματα. Οι εκκρεμότητες που πρέπει να λύσουμε γρήγορα και η στρατηγική που θα εφαρμόσουμε. Προσπαθώ να καταλάβω τη λειτουργία του υπουργείου και των αρχαιολογικών του διαστάσεων. Το προηγούμενο διάστημα είδα πολύ κόσμο. Κυνηγάμε εκκρεμότητες εν όψει του νέου πολυνομοσχεδίου, που θα λύνει σύνολο προβλημάτων και θεμάτων. Ξεκίνησε επί Νίκου Ξυδάκη και θα κατατεθεί στο τέλος Δεκεμβρίου. Η δεύτερη διάσταση είναι το πρόβλημα των φορέων. Καθυστερούμε τις αλλαγές γιατί δεν θέλουμε να δράσουμε με τη μορφή του ταύρου εν υαλοπωλείω. Κάθε φορέας έχει τα δικά του προβλήματα, τις εντάσεις του και οφείλουμε να το δούμε ευρύτερα κατανοώντας την πηγή τους.

Εχετε χαρακτηρίσει τον προϋπολογισμό του υπουργείου απόλυτα πενιχρό. Πώς θα το αντιμετωπίσετε;
Είμαστε κοντά στο 0,3% του ΑΕΠ, δηλαδή αστεία πράγματα. Θέλω να κουβεντιάσουμε με τους υπεύθυνους για την οικονομία συναδέλφους μου, ώστε στοιχειωδώς να αυξηθούν κάποιοι πόροι. Αν το 0,3% γίνει 0,4% μπορούμε να καλύψουμε τη διαφορά από τον κωδικό άλλου υπουργείου;

Τα ταμεία του υπουργείου διαθέτουν σήμερα χρήματα;
Λίγα. Ο προϋπολογισμός τελειώνει με το οικονομικό έτος. Προς τιμήν των ανθρώπων του υπουργείου Πολιτισμού, από τον Ιανουάριο έγιναν μεγάλες οικονομίες στα εισιτήρια και τα ταξίδια. Κόπηκαν κατά 80%. Αν αυτά τα χρήματα μεταφερθούν σε άλλο κωδικό θα μας βοηθήσουν να ξεμπλοκάρουμε ορισμένα πράγματα.

Εχετε, πάντως, τρεις άξονες να κινηθείτε για να αυξήσετε τα έσοδά σας: ΕΣΠΑ, χορηγίες και ΤΑΠ.
Εχετε απόλυτο δίκιο. Εν όψει του κλεισίματος των έργων του ΕΣΠΑ έχω δει ορισμένους περιφερειάρχες και θα συνεχίσω τις επαφές. Ολοι ανεξαιρέτως λένε ότι ο πολιτισμός οφείλει να αντιμετωπίζεται αναπτυξιακά, γιατί είναι ο θησαυρός για όλες τις περιοχές της χώρας. Πολλά από αυτά τα οποία συζητήσαμε είναι άμεσα υλοποιήσιμα.

Τα έργα του ΕΣΠΑ έχουν κλείσει;
Είμαστε σε διαδικασία κλεισίματος. Η απορρόφηση των κονδυλίων βρίσκεται σε υψηλά ποσοστά. Για παράδειγμα, στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας έχουμε 97% απορροφητικότητα. Με αυτήν την έννοια πάμε πολύ καλά αλλά δεν μπορώ να δώσω νούμερα, υπάρχουν εκκρεμότητες.

Με τις χορηγίες τι στάση θα κρατήσετε; Το Ιδρυμα «Σταύρος Νιάρχος» εμπλέκεται σε μεγάλα έργα του υπουργείου Πολιτισμού, το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, που είπατε ότι θα ανοίξει σε λίγους μήνες, την επέκταση της Εθνικής Πινακοθήκης, τη μεταφορά της Λυρικής Σκηνής στο Φάληρο, ακόμα και στις μελέτες του θεάτρου της Νικόπολης.
Οι χορηγίες είναι πολύ καλό μέσο, όταν γίνονται υπό τον όρο της εξυπηρέτησης του δημοσίου συμφέροντος και δεν έχουν «ουρές» που δεσμεύουν. Υπάρχουν δύο τάσεις. Η μία λέει, χορηγία σημαίνει αδύναμο κράτος, ξεπουλιόμαστε στους ιδιώτες. Και η άλλη, εμείς σας προσφέρουμε και εσείς δεν νοιάζεστε. Πρέπει να βρούμε την ισορροπία ανάμεσα στις δύο απόψεις, να θεσπίσουμε κίνητρα και να λύσουμε ζητήματα με νομοθετική ρύθμιση. Είναι εν εξελίξει διάφορες γενναιόδωρες χορηγίες και ευχαριστούμε ιδιαιτέρως εκείνους που προσφέρουν ανιδιοτελώς τα χρήματά τους. Εξάλλου, υπάρχει ιστορική συνέχεια στη χώρα, δίπλα μας βρίσκεται το Μετσόβιο Πολυτεχνείο.

Η κ. Λούβη έχει έτοιμο τον νέο Οργανισμό του Ταμείου Αρχαιολογικών Πόρων από τις 28 Αυγούστου, όταν επρόκειτο να τον παραδώσει στον κ. Ξυδάκη, αλλά δεν πρόλαβε λόγω των πολιτικών εξελίξεων. Η αναδιαμόρφωση του Οργανισμού σε όλα τα επίπεδα θεωρείται το μεγάλο κλειδί για το υπουργείο Πολιτισμού. Σε τι φάση είναι; Θα προχωρήσει άμεσα;
Σωστά, είναι μεγάλο κλειδί. Η κ. Λούβη κάνει εξαιρετική δουλειά, αλλά έχουμε προβλήματα προσωπικού. Είμαστε σε συζητήσεις για να ξεμπλοκάρουν ορισμένες θέσεις, ώστε το ΤΑΠ να κάνει αυτό που πρέπει. Εφαρμογή ηλεκτρονικού εισιτηρίου, αναμόρφωση πωλητηρίων και αναψυκτηρίων με διαγωνισμό, που θα τα ενοποιεί και θα τα εξανθρωπίζει, διαγωνισμό για τα πωλητέα… Είναι μια πληθώρα πραγμάτων, το καθένα βρίσκεται σε βάλτο επί δεκαετίες και καλούμαστε να το φτιάξουμε.

Γιατί λοιπόν δεν προχωράει το νέο οργανόγραμμα, αφού είναι έτοιμο;
Βρίσκεται υπό διαβούλευση με τους φορείς. Οφείλουν και οι εργαζόμενοι να διατυπώσουν τις απόψεις τους.

Εχετε θέσει χρονικό ορίζοντα;
Οχι, περιμένουμε ασκώντας πίεση. Αν δεν τις καταθέσουν άμεσα, θα προχωρήσουμε.

Με το Εθνικό Θέατρο τι θα κάνετε; Η επιστολή της Αμαλίας Μουτούση, που παραιτήθηκε από το Δ.Σ., κάνει λόγο για διαφορετική θεώρηση των πραγμάτων μεταξύ Δ.Σ. και καλλιτεχνικού διευθυντή, για ακινησία, για «ασάφεια νόμου» για τη λειτουργία της Σχολής. Πώς θα επιλύσετε τα ζητήματα; Τι συζητήσατε με τον Στάθη Λιβαθινό;
Εκτιμώ ιδιαιτέρως τους ανθρώπους του Διοικητικού Συμβουλίου, εκτιμώ τον κ. Λιβαθινό, τον κ. Αμπατζή. Επιτρέψτε μου να είμαι αισιόδοξος.

Δηλαδή;
Θα βρούμε τρόπο να τα αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα του Εθνικού. Εχουν τρεις διαστάσεις. Ο νόμος είναι ανεπαρκής, γιατί δεν διακρίνει με σαφήνεια τις αρμοδιότητες του διευθυντή και τις αρμοδιότητες του Δ.Σ. Υπάρχει ερώτημα για τη λειτουργία της Σχολής και πώς θα εμπλουτιστεί λαμβάνοντας υπ’ όψιν όλους τους τομείς (σκηνοθεσίας, σκηνογραφίας) ώστε να λειτουργήσει ως μια Σχολή συνολικά για το θέατρο. Και, τέλος, υπάρχει και η σημερινή ένταση. Είμαι πεπεισμένος ότι δεν οφείλεται σε προθέσεις, αλλά σε μορφές εφήμερων παρεξηγήσεων. Η επιστολή της κ. Μουτούση ήταν διαφωτιστική, σε ήμερο πνεύμα. Μας επιτρέπει να έχουμε μια βάση κατανόησης και με τη δική μου παρέμβαση, αν μου επιτρέπεται ο όρος, να κουβεντιάσουμε πώς μπορούμε να βρούμε ένα modus vivendi που θα βοηθήσει το Εθνικό.

Η θητεία του κ. Λιβαθινού λήγει περίπου σε έξι μήνες, τον Μάιο…
Θα δούμε τους συγκεκριμένους όρους που θα μπορούσαν να επιτρέψουν την ανανέωσή της, γιατί είναι φυσιολογικό ο άνθρωπος να μην προλαβαίνει μέσα σε έξι μήνες να αναπτύξει με πληρότητα τις ιδέες του. Βρέθηκε με ένα έτοιμο πρόγραμμα στα χέρια του, προς τιμήν του το συνέχισε εν πολλοίς, αλλά θέλει τον χρόνο του να αναπτύξει την άποψή του. Αυτή η άποψή του πρέπει να συνδυαστεί με τις αναγκαίες λειτουργίες ενός Διοικητικού Συμβουλίου, μέχρι να μπορέσουμε να άρουμε τα αδιέξοδα με τον καινούργιο νόμο.

Μιλάτε για ανανέωση της θητείας του Στάθη Λιβαθινού, ενώ πριν από λίγες ημέρες στη συνάντησή σας με τους δημοσιογράφους είχατε κάνει λόγο για προκήρυξη της θέσης.
Είναι κάτι που πρέπει να αποσαφηνίσουμε. Οταν αποκατασταθούν σωστά οι οργανισμοί, ο καλλιτεχνικός διευθυντής δεν μπορεί να είναι επιλογή ενός υπουργού. Μέχρι τότε είμαστε υποχρεωμένοι να πηγαίνουμε με τον ισχύοντα νόμο. Αυτά που βρήκαμε, αντί να τα καταστρέψουμε με γρήγορες και απότομες κινήσεις, οφείλουμε να τα διαχειριζόμαστε με ομαλές μορφές διαδοχής και να προχωράμε.

Θα επισκεφτείτε την Αμφίπολη πριν ή μετά την κατάθεση των πορισμάτων της κ. Περιστέρη;
Στην Αμφίπολη, και οποιοδήποτε αρχαιολογικό ή πολιτιστικό χώρο, οι επισκέψεις πρέπει να είναι ενημέρωση του υπουργού και όχι πολιτικά γεγονότα. Εχουμε ένα εύρημα. Ποιας εποχής είναι και τίνος, είναι δουλειά των ειδικών. Οφείλουμε να αποδραματοποιήσουμε την υπερπολιτικοποίηση κάποιων πραγμάτων σε σχέση με τον πολιτισμό, ώστε οι άνθρωποι που ασχολούνται, να κάνουν τη δουλειά τους. Οι διαφωνίες να αναπτυχθούν σε ένα επιστημονικό φόρουμ, τεκμηριωμένα, ώστε η κοινότητα να βγάλει τα πορίσματά της. Θα πάω πάντως στην Αμφίπολη, είναι ένα σημαντικό μνημείο. Προς το παρόν δεν έχει προγραμματιστεί η επίσκεψη, αλλά θέλω να την κάνω.

Με τα μουσεία, που έχουν πλείστα προβλήματα, τους αρχαιολογικούς χώρους, την ενάλια αρχαιολογία πώς προχωράτε;
Στη σχέση μας με όλους τους αρχαιολογικούς χώρους και τα μουσεία υπάρχει ένα σύνολο υλικών παραμέτρων, μεγάλο μέρος των οποίων θεωρούμε ότι θα λυθεί μέσω ΤΑΠ. Το δεύτερο είναι η διαπαιδαγώγηση όλων μας, τι σημαίνει αρχαιολογικός χώρος, τι σημαίνει μουσείο, τι σημαίνουν αυτά τα δύο για εμάς αλλά και για τη ζωή μιας περιοχής, όχι μόνο με υλικούς όρους, αλλά για την ιστορία της. Κι αυτό είναι μακροπρόθεσμο, αλλά νομίζω ότι μπορούμε να το φέρουμε σε λογαριασμό σε επίπεδο αυτογνωσίας.

Τι θέλετε να αφήσετε παρακαταθήκη στο υπουργείο Πολιτισμού;
Νωρίς είναι ακόμα, θα δούμε.

«Διαφωνούμε με τα μέτρα, αλλά θα τα εφαρμόσουμε»

Αριστερός διανοητής και φιλόσοφος, πανεπιστημιακός καθηγητής, πολιτικοποιημένος πάντα, βέβαια, πώς αισθάνεστε με τη συμμετοχή σας στην κυβέρνηση;
Μαθαίνω, αυτό είναι το πιο γόνιμο από τη θητεία μου.

Είχατε φανταστεί ότι θα γινόσασταν υπουργός;
Οχι βέβαια. Οπως και κανένας στην Ελλάδα δεν φανταζόταν ότι το 3% θα γινόταν αυτοδύναμη κυβέρνηση. Μέχρι το 2012 ήταν αδιανόητο.

Εχετε την αίσθηση της ευθύνης και της υποχρέωσής σας απέναντι στον λαό;
Ναι, είναι ένα χαρούμενο χρέος. Εννοώ, χαίρεσαι να το κουβαλάς υπό αυτές τις δύσκολες συνθήκες. Είναι παλιά η συζήτηση ότι οι πολιτικοί χωρίζονται σε επαγγελματίες και ερασιτέχνες, δηλαδή, εκείνους που είναι πολίτες με την αρχαία έννοια του όρου, και όταν η πόλη τούς αναθέσει μια ευθύνη, την υλοποιούν. Οχι ότι, επειδή έγινα υπουργός, έβαλα ποδαράκι ώστε να γίνομαι μόνιμα και αν αλλάξει η κυβέρνηση να βρω μια άλλη να με κάνει πάλι υπουργό ή βουλευτή.

Τα χρέη και οι δεσμεύσεις προς τους δανειστές σάς επιτρέπουν να εφαρμόσετε μια αριστερή, δίκαιη διακυβέρνηση;
Αυτό είναι το δύσκολο στοίχημα της κυβέρνησης και είναι διπλό. Βρισκόμαστε με αυτή την ευθύνη σε μια εποχή όπου οι πόροι είναι οι ελάχιστοι που φανταζόταν κανείς. Το στοίχημα είναι, με αυτούς τους ελάχιστους πόρους και μειώνοντας τις σπατάλες, να κάνεις στοιχειωδώς ορισμένα πράγματα. Το άλλο μεγάλο στοίχημα είναι πρωτοφανές παγκοσμίως. Από τον Ιούλιο είμαστε κυβέρνηση, υποχρεωμένοι να λέμε εντίμως προς τους εταίρους «ναι, θα το εφαρμόσουμε», με όλες αυτές τις σκληρές διαπραγματεύσεις που κάνουμε. Ταυτοχρόνως, διαφωνούμε με τα μέτρα, οπότε και είμαστε με τον κόσμο που διαμαρτύρεται. Δεν είμαστε αντιφατικοί, απλώς διαφέρουμε από τις προηγούμενες κυβερνήσεις, που είχαν υιοθετήσει τα μέτρα ως success story. Εχουμε κερδίσει πόντους στη διαπραγμάτευση, πόντους όχι μέτρα, και μας κατηγορούν ότι υποχωρήσαμε, ενώ οι προηγούμενοι έλεγαν «δώστε μας να υπογράψουμε για να τελειώνουμε».

Η ρύθμιση για τα δάνεια πρώτης κατοικίας είναι μια μικρή ήττα ή μια μικρή νίκη;
Μια μικρή νίκη, όπως ξεκινήσαμε τη διαπραγμάτευση. Είναι θέμα ιστορικής κατανόησης της χώρας. Οι Ευρωπαίοι δεν έχουν καταλάβει γιατί στην Ελλάδα υπάρχει τόσο μεγάλο ποσοστό ιδιοκατοίκησης μετά τον πόλεμο, τον εμφύλιο και τις καταστροφές. Πως ο άλλος θυσίασε τα πάντα για να φτιάξει ένα σπίτι.

Εχετε σκεφτεί αν συναντούσατε σήμερα τον Νίκο Πουλαντζά τι θα σας έλεγε;
Νομίζω ότι θα τα βρίσκαμε, διότι ο Πουλαντζάς είχε μια θεώρηση για το κράτος η οποία συνάδει με τις εμπειρίες μας. Το κράτος είναι πεδίο αντιπαραθέσεων, διαφωνιών, εμποδίων, υγιών ανθρώπων που θέλουν να βοηθήσουν κ.λπ. Αρα στη συνολική αντίληψη περί κράτους και στις λεπτομέρειες αυτής της αντίληψης θα είχαμε πολλά να πούμε. Διότι υπάρχει η εμπειρία τι σημαίνουν οι θέσεις του Πουλαντζά. Αυτή η εμπειρία πρέπει να υποστεί τη δέουσα επεξεργασία. Και εκεί θα μπορούσαμε να κάνουμε μια γόνιμη συζήτηση.

Και ο Λουί Αλτουσέρ τι θα σας έλεγε;
Στην ίδια γραμμή με τον Πουλαντζά. Κατά μία έννοια, ο Πουλαντζάς υπήρξε μαθητής του και η προσέγγισή του επηρεάστηκε από τις γενικότερες θεωρίες του Αλτουσέρ.

Τι θυμάστε πιο έντονα από εκείνους;
Θα το κάνω λίγο πιο γενικό. Οι δεκαετίες του ’60 – ’70 για εμάς που ήμασταν φοιτητές, εκ των υστέρων βέβαια, ήταν μια εξαιρετικά γόνιμη περίοδος. Οι επιπτώσεις της για την ιστορία της Ευρώπης και του κόσμου δεν έχουν ακόμα μετρηθεί με ακρίβεια. Υπήρξε μια ολόκληρη θεωρητική, φιλοσοφική, καλλιτεχνική, αναγέννηση όχι μόνο στη Γαλλία, στην Αμερική, σε όλο τον κόσμο. Παρά τα όσα μεσολάβησαν, την ανάγκη μας να τα δούμε από άλλες σκοπιές, κάτι κρατάμε από εκείνη την περίοδο.

Πηγή: efsyn